Symposium \\ Intimate Proximities – 27 oktober 2019




Gastatelier Leo XIII

Carolyn F. Strauss and Bram Van Breda
Curator and artist in residence, July to October 2019


TextielMuseum Tilburg

On Sunday 27 October 2019, Gastatelier Leo XIII hosted the symposium Intimate Proximities in partnership with TextielMuseum Tilburg. The symposium coincided with the residency of artist Bram Van Breda and curator Carolyn F. Strauss in the guest atelier and offered a forum for them to share the processes and fruits of their collaboration with the public.

The title of the symposium was inspired by the late curator Okwui Enwezor’s idea of ‘intense proximity,’ which he described as “the degree of nearness in which cultural, social, and historical identities and experiences share and co-exist within the same space, while exposing the fault lines of cultural antagonism.” But whereas Enwezor focused primarily on the friction of ‘mutually-enforced’ human-to-human contact, set in motion by colonialism and exacerbated by globalization, Intimate Proximities instead zoomed in to consider the less-visible (and not always consensual) material flows that engulf our contemporary lives – what political theorist Jane Bennett refers to as “a fuller range of nonhuman powers circulating around and within human bodies.”

Such themes of social, political, and environmental entanglement have been explored to fascinating effect during Strauss and Van Breda’s collaboration at Gastatelier Leo XIII. The guest atelier has been approached not as a hermetic space for the artist and his materials, but rather as a porous and ever-evolving receptacle for a wide spectrum of impressions, materialities, temporalities, memories, and even fantasies.

The symposium was a chance for Van Breda to share his experiences of the residency space as a temporary host for his body – including its daily rhythms and discrete functions – as well as a space for dialogue with a myriad of ‘others,’ including the city and the culture at large. (How is the artist’s practice affected by the ‘nearby’ and how, in turn, is that surrounding changed by the presence of his body?) It also exposed the degrees of both intimacy and proximity facilitated by Leo XIII’s pairing of curator and artist: a curious companionship that grows increasingly close over the duration of the 4-month residency as ideas are shared and evolve, in turn influencing how matter enters, accumulates, and transforms within the guest atelier.

In all these ways, Intimate Proximities encouraged participants and public alike to consider how an expanded, more inclusive embrace of diverse identities (human/non-human), spaces (distant/near), matter (invisible/tangible), and times (past/present/future) can enable a greater freedom of feeling oneself in, of, and with the world.

During the afternoon at Textielmuseum, Strauss and Van Breda were joined by artist Clémence de La Tour du Pin and cultural theorist Alena Alexandrova to help shed light on these themes. Immediately following the presentations, the public was invited to join the participants at Gastatelier Leo XIII for a performance by sound artist Glenn Ryszko, a viewing of Bram Van Breda’s exhibition BONANZA: a diorama of the near, and a festive ‘finissage’ borrel that closed the 4-month residency period.


Bram Van Breda (BE) – The multi-medial work of Bram Van Breda is a continuous exploration of our surroundings and the active role object and matter play within social and cultural contexts. With a background in graphic and textile design, Van Breda uses tactility and form as a mediator between the space or context he’s studying and the viewer-user. His work is often related to the act of removing, recovering, and redefining. Central to this is the idea of disorder or pollution. A concept that van Breda uses to bring together otherwise disparate fields of human activity such as anthropology, architecture and craft.

Carolyn F. Strauss (US/NL) is a curator, educator, and creative facilitator whose experience traverses the fields of architecture, design, contemporary art, emerging technology, and social and environmental activism. Currently, she is also director of Slow Research Lab – a multidisciplinary, research and curatorial platform. In her presentation, she will share some of the creative investigations that Slow Research Lab has facilitated: from ephemeral, immaterial experiments to large-scale urban interventions – projects that make tangible a vision of human activity in balance with other living systems.

Clémence de La Tour du Pin (b. Roanne, FR) studied at Ecole Boulle in Paris and at Metropolitan University in London (2006-2010). She attended The Mountain School of Arts in Los Angeles (2018) and the residency De Ateliers in Amsterdam (2017-2019). She exhibited her work at 1857, Oslo, Norway (2017) and In Extenso, Clermont Ferrand (2018) and has been included in group exhibitions such as CAC-Synagogue de Delme, France (2019), CAN-Centre d’Art, Neuchâtel, Switzerland (2019), Dortmund Kunstverein, Germany (2017), The Musée d’Art Moderne de La Ville de Paris, France (2016), Galerie Tobias Naehring, Germany (2016) and SALTS, Basel, Switzerland (2015). La Tour du Pin lives and works in Amsterdam, NL.

Alena Alexandrova (BG/NL) is a cultural theorist and an independent curator based in Amsterdam. She teaches at the Fine Arts and the Photography department at the Gerrit Rietveld Academy. Currently she is writing a book titled Anarchic Infrastructures: Re-Casting the Archive, Displacing Chronologies. She is the author of Breaking Resemblance: The Role of Religious Motifs in Contemporary Art (Fordham University Press, 2017) and regularly contributes to art publications and catalogues. Alexandrova curated a sequence of exhibitions exploring the conceptual figure of “anarcheology” in the practices of present-day artists. She holds a doctoral degree from the University of Amsterdam. Previously she taught at the Faculty of Fine Art, Music and Design, University of Bergen and the Dutch Art Institute, Arnhem. She was a visiting researcher at the Humanities Center, Johns Hopkins University.

Glenn Ryszko (NL) works with sculptural interventions of sound. Working intuitively with the materiality of sound and space, granting chance and randomness an active role, his work manifests as electronic and electroacoustic music compositions, sound installations and live performances. He graduated from the Institute of Sonology in Den Haag (2015) and was a student at the Master of Voice temporary program at the Sandberg Instituut for one year (2016—2017).




Gastatelier Leo XIII

Carolyn F. Strauss en Bram Van Breda
Curator en artist in residence, juli tot en met oktober 2019

TextielMuseum Tilburg

Op zondag 27 oktober 2019 organiseerde Gastatelier Leo XIII samen met artist in residence Bram Van Breda en curator Carolyn F. Strauss het symposium Intimate Proximities. Het symposium, dat in het TextielMuseum te Tilburg plaatsvond, viel samen met het verblijf van Van Breda en Strauss in het gastatelier en gaf bezoekers inzicht in het gedeelde onderzoek en de uit het proces voortgekomen bevindingen.

Intimate Proximities verwijst naar het idee ‘intense proximity’ dat wijlen curator Okwui Enwezor ooit muntte, en dat Enwezor omschreef als ‘de mate van nabijheid waarin culturele, sociale en historische identiteiten en ervaringen op hetzelfde moment en binnen dezelfde ruimte bestaan, en waarin tegelijkertijd ook de pijnpunten van culturele tegenstreving zichtbaar worden.’ Waar Enwezor de nadruk vooral legde op de weerstand die er ontstond binnen ‘wederkerig afgedwongen’ contact van mens-tot-mens, ooit in gang gebracht door kolonialisme en verder op scherp gezet door globalisatie, werd tijdens Intimate Proximities het minder zichtbare conflict bezien. Namelijk de onzichtbare – en vaak zonder wederzijdse toestemming – stromende materiële verbindingen die onze hedendaagse levens vormgeven. De circulatie van het niet waarneembare dat politiek theoreticus Jane Bennet beschrijft als; ‘een ruimere orde van niet-menselijke krachten die rondom en binnenin menselijke lichamen rondgaat’.

Dergelijke vervlechtingen van politieke, sociale en stoffelijke aard werden op verrassende wijze door Strauss en Van Breda onderzocht, tijdens hun samenwerking in Gastatelier Leo XIII. In plaats van het atelier te benaderen als een hermetisch afgesloten ruimte, waar de kunstenaar met zijn materialen aan de slag gaat, benaderden ze deze ruimte als een receptieve plek, poreus, en al-maar veranderlijk, waarbinnen een breed spectrum van indrukken, soorten materialiteit, herinneringen, tijdsmomenten en fantasie-beelden met elkaar in contact stonden.

Het symposium gaf Van Breda de gelegenheid zijn ervaringen te delen, van de residency als tijdelijke gastheer voor zijn lichaam, voor de verschillende ritmes en minieme functies die er binnen te vinden waren. Deze elementen bracht hij in contact met een oneindige hoeveelheid ‘anderen’, onder andere de stad en cultuur in ruimere zin.

Vragen die naar voren kwamen: hoe werkt hetgeen dat ‘dichtbij’ is door in het werk van een kunstenaar? En hoe, andersom, werkt de aanwezigheid van de kunstenaar door in de ruimte om hem heen? Bij het zoeken naar antwoorden op deze vragen, werden verschillende maten van verbinding en intimiteit zichtbaar, in de eerste plaats tussen de kunstenaar en de ruimte van het Gastatelier. Maar ook de verbinding tussen de curator de kunstenaar, die in de loop van de vier maanden van de residency meanderend en prikkelend groeide in gesprek en in een almaar groeiende wereld van ideeën. Deze ontwikkeling bracht ook weer haar invloed op hoe de materialiteit de ruimte in kwam, bezien en gevormd werd.

Tijdens het symposium hebben wij de bezoekers en de deelnemende sprekers gevraagd om samen stil te staan bij de vraag hoe een uitgebreidere blik op en ervaring van verschillende identiteiten (van menselijke en niet-menselijke aard), ruimtelijkheid (nabij en verder weg), materiaal ( zichtbaar en onzichtbaar) en een ruimer tijdsbesef ( voorbij heden, verleden en toekomst) een nieuwe ruimte van verbinding van onszelf kan betekenen; in relatie tot en met deze wereld.

In het middagprogramma in het Textielmuseum vergezelden kunstenaar Clémence de La Tour du Pin en cultuur theoreticus Alena Alexandrova Strauss en Van Breda als gesprekspartners. Samen behandelden ze de vraagstukken van nabijheid en intimiteit. Na deze presentaties nodigden we de bezoekers uit om bij Gastatelier Leo XIII een performance van geluidskunstenaar Glenn Ryszko en de tentoonstelling BONANZA een diorama van het nabije van Bram Van Breda bij te wonen, om tot slot de middag en de art-residency van Van Breda en Strauss af te sluiten met een feestelijke borrel.

Deel deze pagina: